06

Ruimte voor sport en bewegen

Adviesonderwerp Arrow

In deze sectie

Sportakkoord II: Ruimte voor sport en bewegen

In het Sportakkoord II worden zes belangrijke thema’s en 19 bijbehorende opgaven gepresenteerd. Eén van deze thema’s is “Ruimte voor sport en bewegen”, met als doel het realiseren van een functionele en duurzame sportinfrastructuur. Dit wordt bereikt door een efficiënte exploitatie van sportaccommodaties, de beweegvriendelijkheid van de openbare ruimte te verbeteren en sportaccommodaties te verduurzamen.

Een duurzamere sportinfrastructuur vormt de basis voor verdere sportontwikkeling. Dit thema legt de nadruk op de verbinding tussen sport en andere domeinen, zoals natuur, energie en wijkontwikkeling. Door meer onderzoek naar maatschappelijk verantwoorde exploitatiemodellen en efficiënt ruimtegebruik kan de maatschappelijke waarde van sportvoorzieningen worden vergroot. Dit draagt bij aan de bredere impact van sport in de samenleving. Door de spreiding, toegankelijkheid en bereikbaarheid van sportvoorzieningen te verbeteren, wordt het bereik van sport vergroot.

Ondersteuning en advies bij thema Ruimte voor sport en bewegen

Op deze website is dit thema opgedeeld in drie categorieën. Per categorie is een informatiepagina gemaakt met relevantie informatie en ondersteuningsmogelijkheden.

  1. Verduurzamen sportaccommodaties
  2. Capaciteitsonderzoek en multifunctionaliteit sportaccommodaties
  3. Beweegvriendelijke omgeving

Daarnaast kan je voor meer informatie ook nog terecht op de pagina’s:

  1. Beheer en exploitatie sportaccommodaties
  2. Ontwikkeling tarievenbeleid
  3. Eigendomssituatie sportaccommodaties
Extra ondersteuning of expertise nodig?

In ons expertoverzicht vind je professionals die je helpen bij sport- en beweegbeleid en sportaccommodaties.

Of spar met experts van het Kenniscentrum Sport en Bewegen, een VSG adviseur of collega-beleidsadviseurs via de VSG community

Samenwerking en netwerken voor een duurzame sportinfrastructuur

Regionale samenwerking is essentieel voor het succes van een toekomstbestendige sportinfrastructuur. Gemeenten, sportorganisaties en andere lokale partijen moeten samen optrekken om sportvoorzieningen optimaal te benutten. De provincie speelt hierbij een belangrijke rol door regionale samenwerking te faciliteren en te ondersteunen.

Door kennis en middelen te bundelen, kunnen regionale spelers effectiever inspelen op lokale behoeften en kansen. Dit versterkt de verbinding tussen verschillende gemeenten en draagt bij aan het realiseren van een breed gedragen sportbeleid dat voor iedereen toegankelijk is. Door samen te werken op provinciaal niveau kunnen we versnellen in het verduurzamen en verbeteren van sportaccommodaties en de openbare ruimte, wat ten goede komt aan zowel de sporters als de samenleving als geheel.

Mogelijke vraagstukken ruimte voor sport

Wat zijn de vraagstukken rondom het thema ‘ruimte voor sport’ waarmee je als beleidsadviseur sport te maken kunt krijgen? Dit hangt sterk af van de omgeving waarin je actief bent — stedelijk of niet-stedelijk. Hieronder staan enkele van de grootste uitdagingen van dit moment beschreven.

Lage bezettingsgraad van sportaccommodaties

Veel sportaccommodaties worden niet altijd effectief en intensief gebruikt. Dit probleem speelt met name in niet-stedelijke gebieden, maar ook stedelijke gebieden kennen hun uitdagingen. Vaak zien we pieken in gebruik op vaste momenten in de week, terwijl de accommodaties op andere tijden onderbezet blijven. Bovendien zijn veel accommodaties door hun bestemming niet toegankelijk voor andere doeleinden, of ze zijn zelfs gesloten. In landelijke gebieden zijn recreatieve sportplekken en routes soms goed benut, maar elders blijven ze slecht toegankelijk. Hier liggen kansen om routes aantrekkelijker te maken en het gebruik te stimuleren.

Grote afstand tot sportaccommodaties

In stedelijke gebieden worden sportcomplexen en sportaanbieders steeds vaker naar de stadsranden verdrongen door de druk op de woningmarkt en stijgende vastgoedprijzen. Dit vergroot de afstand tot sportvoorzieningen voor veel inwoners. In dorpen en dunbevolkte gebieden zijn sportaccommodaties vaak al verder weg, en door samenvoeging of sluiting van voorzieningen kan die afstand nog groter worden. Hoewel samenvoegingen soms leiden tot betere, moderne accommodaties, vergroten ze ook de drempel voor sporters, vooral voor kinderen die afhankelijk zijn van hun ouders voor vervoer.

Capaciteitstekort van sportaccommodaties

In stedelijke gebieden is er een groeiende druk op sportaccommodaties, zowel voor wedstrijden als trainingen. Dit komt doordat de vraag naar veldruimte en sporthallen sneller groeit dan het aanbod. Hoewel verenigingen nog steeds populair zijn, met name in stedelijke gebieden, blijft het aantal accommodaties achter bij de groei van het aantal sporters. In dunner bevolkte gebieden speelt dit probleem minder, omdat daar de ledenaantallen van sportverenigingen vaak afnemen.

De groei van sporten in de buitenruimte en de sportschool

Volwassenen sporten tegenwoordig steeds minder vaak in teamverband en op georganiseerde wijze. Veel mensen kiezen ervoor te sporten wanneer het hen uitkomt, wat leidt tot een groeiende populariteit van de sportschool en sporten in de buitenruimte. Het percentage van de bevolking dat sportscholen bezoekt, is gestegen van 14% in 2001 naar 25% in 2023. Ook hardlopen is populairder geworden, met een stijging van 5% naar 10% in dezelfde periode. Deze trends vragen om meer aandacht vanuit het beleidsveld voor ondernemende sportaanbieders en de ontwikkeling van informele sport- en beweegruimtes.

Andere handige linkjes

  1. Overzicht kennis en bronnen Sportakkoord II RIVM: Kennisoverzicht Sportakkoord II
  2. Sportakkoord II Sport Versterkt (2023 – 2026): Sportakkoord II: Sport versterkt
  3. Jaarrapport Mulier Instituut Sportaccommodaties: Sportaccommodaties in Nederland 2025
  4. Kamerbrief beleidsplan: Toekomstbestendige sportinfrastructuur en ruimte voor sport en bewegen